کمیته ثبت پرندگان ایران Iran Bird Records Committee

جمع آوری، ساماندهی و انتشار ثبت گونه های جدید و پرندگان کمیاب ایران To collate, ratify and publish bird records on Iranian rarities

کمیته ثبت پرندگان ایران Iran Bird Records Committee

جمع آوری، ساماندهی و انتشار ثبت گونه های جدید و پرندگان کمیاب ایران To collate, ratify and publish bird records on Iranian rarities

طبقه بندی موضوعی

تکمیل نام فارسی شاهپرها و پوشپرهای بال

جمعه, ۴ بهمن ۱۳۹۸، ۰۲:۱۱ ب.ظ

تکمیل نام فارسی شاهپرها و پوشپرهای بال

Revision of Persian name of remiges and wing coverts

 

در مورد نام فارسی شاهپرها، تاکنون یگانگی کاربرد وجود نداشت. در مورد شاهپرهای اولیه (Primaries)، ابتدا در کتاب پرندگان ایران (اسکات و همکاران، 1354) از واژه شاهپرهای نخستین استفاده شد. سپس، این واژه تغییر کرد و به صورت شاهپرهای اولیه نوشته می شد که تاکنون به همین شکل باقی مانده بود (مبصر 1395). در مورد شاهپرهای ثانویه (Secondaries)، ابتدا به صورت شاهپرهای ثانوی به کار رفت (اسکات و همکاران، 1354). سپس همسان با واژه اولیه، به شکل شاهپرهای ثانویه باقی ماند (مبصر 1395). در مورد شاهپرهای سومی یا سومین (Tertials)، معمولا در کتابهای فارسی بدان اشاره نمی شد و تنها در دو کتاب اطلس پرندگان ایران (کابلی و همکاران 1393) و راهنمای میدانی پرندگان ایران به آن اشاره شده بود (مبصر 1395).

 

آنچه که مشخص است:

  • همه این پرها، شاهپر هستند. بنابر این، واژه مشترک شاهپر باید حفظ شود.
  • همه اینها به صورت ردیفی از پر هستند. بنابر این، با گزینش یک واژه مناسب، ردیفی بودن آنها باید مشخص شود.
  • این پرها گروههای ترتیبی هستند. بنابر این، ترتیب آنها نیز باید با واژه مناسبی مشخص شود.

 

باید یادآور شد که شاهپرهای اولیه و ثانویه در پرندگان به ترتیب شماره گذاری شده اند (هر یک از شاهپرهای اولیه به ترتیب از وسط بال به سمت بیرون و شاهپرهای ثانویه از وسط بال به سمت بدن شماره گذاری شده هستند). در نام قبلی شاهپرها ("شاهپرهای اولیه"، "شاهپرهای ثانویه" و "شاهپرهای سومی")، معنی آنها به طور کامل گویا نبود (مشخص نبودن کاربرد آن برای کل شاهپرهای یک گروه یا اینکه منظور آن ممکن است یک یا چند شاهپر جداگانه باشد).

بر اساس مطالب بالا و پس از مدتی بررسی در مورد گزینش واژه های مناسب برای بهترین نام برای شاهپرهای پرندگان، ضمن انجام کمترین و کوتاهترین تغییر، برای ردیفی بودن این گروه از پرها، واژه فارسی رج برگزیده شد. بنابر این برای اصلاح و تکمیل نامهای قبلی و گویا بودن آنها، با ترکیب دو واژه شاهپر و رج، از واژه ترکیبی و کوتاه "شاهپررج" استفاده خواهد شد که برای سه گروه از شاهپرهای پرندگان، نامهای زیر برگزیده شدند:

 

"شاهپررج اولیه (اولی)" (Primaries)

"شاهپررج ثانویه )دومی(" (Secondaries)

{ بهتر است به جای واژه عربی ثانویه واژه فارسی دومی به کار رود.}

"شاهپررج سومی" (Tertials)

 

در زمان کاربرد واژه شاهپر، وقتی منظور ما تنها یک یا چند شاهپر بال باشد، واژه شاهپر بدون کاربرد واژه "رج" استفاده خواهد شد. بنابر این، در مورد شماره هر یک از شاهپرهای بال، به شکل زیر نوشته می شوند:

شاهپر اولیه شماره 1، 2، 3، ...

شاهپر ثانویه شماره 1، 2، 3، ...

 

 

همچنین در مورد پوشپرهای روی بال، چهار گروه از پوشپر وجود دارد. پوشپرهای بزرگ، میانی و کوچک در بخش درونی بال و پوشپرهای اولیه در بخش بیرونی بال قرار دارند. در مورد کاربرد واژه پوشپرها، وضعیت تقریبا مشابه با کاربرد واژه شاهپرها بود. در مورد پوشپرها، گاهی از واژه "پوشپر" و گاهی نیز از واژه "پرهای پوششی: استفاده می شد. ابتدا این دو واژه هماهنگ و یکی شده و شکل ترکیبی کوتاهتر آن (یعنی "پوشپر") برگزیده شد. با توجه به اینکه این چهار گروه از پرها هم به صورت ردیفی روی بال قرار دارند و دارای ترتیب هستند (بزرگ، میانی و کوچک)، واژه رج به انتهای واژه پوشپر اضافه شد. بنابر این، به جای پوشپرها از واژه بهتر، کاملتر و مشترک "پوشپررج" استفاده شد. با توجه به توضیحات بالا، نام قبلی این چهار گروه از پرها، اصلاح و تکمیل شدند که به شکل ارائه می شوند:

 

"پوشپررج بزرگ" (Greater coverts)

"پوشپررج میانی" (Median coverts)

"پوشپررج کوچک" (Lesser coverts)

پوشپررج اولیه (Primary coverts)

-----

 

موافقین ۰ مخالفین ۰ ۹۸/۱۱/۰۴
ابوالقاسم خالقی زاده رستمی

نظرات  (۰)

هیچ نظری هنوز ثبت نشده است

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی