کمیته ثبت پرندگان ایران Iran Bird Records Committee

جمع آوری، ساماندهی و انتشار ثبت گونه های جدید و پرندگان کمیاب ایران To collate, ratify and publish bird records on Iranian rarities

کمیته ثبت پرندگان ایران Iran Bird Records Committee

جمع آوری، ساماندهی و انتشار ثبت گونه های جدید و پرندگان کمیاب ایران To collate, ratify and publish bird records on Iranian rarities

طبقه بندی موضوعی
بایگانی

واژگان پرندگان

Terminology of birds

 

تهیه و تنظیم: ابوالقاسم خالقی زاده

By: Abolghasem Khaleghizadeh

 

در این چکیده واژه ها، تلاش شده است که تا حد امکان از واژه ها و عبارتهای درست فارسی، از نظر علمی درست، کاربردی، رایج و تا حد امکان کوتاه استفاده شود.

 

 

 

واژه فارسی  English word(s)

 

شکم Abdomen

پوشش رنگی غیرعادی Aberration of plumage colouration

بالغ Adult

سن Age

کیسه هوایی Air sac

آلباتروس Albatross

زالی Albinism

{کل بدن سفید با چشمهای قرمز}

گونه بیگانه Alien species

جوجه دیررس Altricial nestling

شست بال (تیزپر) Alula

طوطی آمازون Amazon

مچ پا Ankle

پرنده مورچه خوار Antbird

پوست پرنازا (بدون رویش پر) Apteria

بازو Arm

زیربغل Armpit

لکه روی گوش Auricular patch

گوشپرها Auriculars

نوک لاکی Avadavat

پرهای زیربغل Axillaries

پشت (و کمر) Back

اکراس تاس Bald Ibis

چینش نوارهای عرضی Banding

ریشه پر Barb

ریشک پر Barbule

راه راه عرضی Barred

چینش راه راه عرضی Barring

پایه {برای نوک و پرها} Base

پوشش اصلی Basic plumage

هرزبال Bastard wing

کرکس باتلیور Bateleur

باز Baza

نوک Beak

پرنده زنگی Bellbird

شکم Belly

چانه {در گنجشکها} Bib

نوک Bill

ناخن نوک {در غازها و اردکها} Bill nail (in geese)

سایه پرندگان Bird shadow

پرندگان بهشتی Bird-of-paradise

پرنده باز(ان) Birder(s)

پرنده نگر(ها) Birdwatcher(s)

پرنده نگری Birdwatching

نوبافنده Bishop

بلدرچین آمریکایی Bobwhite

نوار (بند) شانه ای Brace

{در پرندگان کنارآبزی و مرغ حقها}

(in waders and scops owls)

شاخه روی Branching

سینه Breast

پهنه جوجه آوری Breeding arena

دوره جوجه آوری Breeding period

پوشش (پروبال) جوجه آوری Breeding plumage

فصل جوجه آوری Breeding season

موفقیت جوجه آوری Breeding success

پل زدن پیشانی {از نوار ابرویی} Bridge forehead (from supecilium)

لکه کرچی (لکه جوجه آوری) Brood patch

میخچه پا Bumblefoot

مرغ عشق Budgerigar

چرخ ریسک بوته ای Bushtit

پرنده قصاب Butcher bird

قناری Canary

روی سر (بالای سر) Cap

نوار مچی {در کاکاییها} Carpal bar

خم بال Carpal joint

لکه مچی {در پرندگان شکاری} Carpal patch

بالشتک (یا نرمه) بینی {در پرندگان شکاری} Cere

گونه ها Cheeks

سینه Chest

جوجه Chick

چرخ ریسک آمریکایی Chickadee

چانه Chin

سسک دم چتری Cisticola

چنگال Claw

تمیز کردن پرها Cleaning

بالا رفتن Climbing

پارگین Cloaca

بوسه پارگین Cloacal kiss

دسته تخم Clutch

طوق (یقه) Collar

گرایش رنگی Colour morph

فاز رنگی {در پرندگانی مانند اگرت ساحلی} Colour phase

برآمدگی پیشانی {در اردک شکلان} Comb

کرکس کُندر Condor

پرهای اصلی بدن Contour feather

جفت­گیری کردن Copulate

جفت­گیری Copulation

نمایشهای جفت­یابی (عاشقانه) Courtship display

پوشپرها Coverts

پرنده گاوی Cowbird

تاج Crest

پوشپرهای تهیگاهی Crisum

چینه دان Crop

تارک Crown

ستیغ نوک {خط برآمدگی میانی در فرونوک} Culmen (upper ridge)

اردکهای کنارآبچر Dabbling Ducks

تیره Dark

پُررنگ Dark

پوشش تعریف شده Definitive plumage

پخشیده (ناپیدا)Diffuse

{در رنگها} {in colours}

رقیق (کمرنگ) Diluted

دوشکلی (جنسی) Dimorphism (Sexual)

اردکهای شناگر (غواص) Diving ducks

گونه چیره (غالب) Dominant species

کرک پر Down

مات Dull

خاک مالی Dust bathing

گوشپر Ear coverts

لکه روی گوش Ear spot

گوشپرهای بلند Ear tuft

تولک (تولک بین فصلی) Eclipse

حاشیه پرها Edge of feathers

(در شاهپرهای اولیه، ثانویه و ...) (primaries, secondaries, …)

شکل تخم Egg shape

پرنده فیلی Elephant bird

خم بیرونی (در لبه شاهپرها) Emargination

برون کوچی Emigration

شترمرغ استرالیایی Emu

بوم زاد Endemic

قرمزگرایی Erythrism

خط چشمی Eye line

حلقه (دور) چشمی Eye ring

نوار چشمی Eye stripe

نقاب چشمی Eye-mask

(مانند کورکورها) (in kites)

چشمها Eyes

آشیانه عقاب Eyrie

صفحه صورت {در جغدها} Facial disc (in owls)

نقاب صورت Facial mask

پوست صورت {در قرقاول} Facial skin

رنگ پریده (رنگ و رورفته)  Faded

فضله ای Faecal

کیسه فضله Faecal sac

فضله Faeces

شاهین کوچک Falconet

دم بادبزنی Fantail

پاکسازی نوک Feaking

پرها Feathers

مسیر رویش پر Feather tract

دان­خوری Feeder

انگشتان پا Feet

ران Femur

چنگک نوک Festoon

(انحنای نوک تیز در نیم نوک بالا در پرندگان شکاری)

رشته پر Filoplume

انگشتپر {در زمان پرواز} Fingers

سسک تاج آتشی Firecrest

پهلوها Flanks

بال زدن Flapping

مرحله (گامه) جوجه پروازی Fledging stage

جوجه پروازی Fledgling

سیاه هوبره Florican

گل خوار Flowerpecker

گل سوراخ کن Flowerpiercer

جهیدن Flush

دایره ترس (یا فرار) Flush distance

گذرگاه (پرواز) Flyway

بافنده فودی Fody

پیشانی Forehead

جلوی گردن Foreneck

دُم دوشاخه Forked tail

پوشش شکل دهنده Formative plumage

تازه Fresh

سینه بادکن Frigatebird

لبه Fringe

دهان قورباغه ای Frogmouth

نوار پیشانی Frontal bar

سپر پیشانی Frontal shield

چنگر نوک سرخ Gallinule

چاک دهان Gape

لکه چاک دهان Gape-patch

{در کشیم کوچک} [in Little Grebe]

گونه Gena

سنگدان Gizzard

بال بازروی Glide, Gliding

درخشان (براق) Glossy

پرنده دورشو Go-away bird

گونیای زیر نوک  Goneys

(برجستگی زیر نوک) {در کاکاییها}

زاویه گونیای زیر نوک Gonydeal angle

طرلان Goshawk

پوشپرهای بزرگ (روی بال) Greater coverts

کبوتر سبز Green Pigeon

نوک بزرگ Grosbeak

خروس Grouse

مرغ شاخدار Guinea fowl

نوار گلویی {در قوشها} Gular stripe

پرهای یال (پرهای افراشته پس سر) Hackles

انگشت پشت پا Hallux

سرچکشی Hamerkop

دستپر (پرهای انگشتان دست) Hand

تخم جوجه شده (تفریخ شده) Hatched egg

از تخم در آمدن Hatching

جوجه از تخم درآمده Hatchling

قوش Hawk

انگشت پشت پا Hind toe

پشت گردن Hindneck

تَه مایه Hint

پرنده عسلی Honeybird

راهنمای عسل Honeyguide

جهیدن Hopping

نوک شاخی Hornbill

درجا بال زنی Hovering

نوار کتفی (در غواص­ها) Humeral

پرندگان مگس سان Hummingbirds

دورگه Hybrid

زون دورگه زایی Hybrid zone

دورگه زایی Hybridization

شناسایی Identification

روشنایی Illumination

نابالغ Immature

درون کوچی Immigration

بخش درونی شاهپرهای اولیه (نخستین) Inner primaries

انگشت درونی پا Inner toe

بخش درونی پر Inner web

بخش درونی بال (از پهلوها تا خم بال) Inner wing

درخشندگی (جلا) Iridescence

عنبیه Iris

-فام، -گون (مایل به) (در رنگها) -ish

زاغ Jay

تداعی Jizz (or giss)

(تجسم کلی از یک پرنده بر اساس ویژگیهای بیرونی از قبیل اندازه و رنگ، همراه با رفتار، جابجایی، پرواز و صدای یک پرنده ویژه و با توجه به شناخت گذشته از یک گونه)

خروس جنگلی Junglefowl

نوجوان Juvenile

جناغ سینه Keel

سلیم طوقی آمریکایی Killdeer

زانو Knee

برآمدگی پیشانی (در اردک شکلان) Knob

کوکوی سیاه Koel

فرود آمدن Landing

باله پوستی Lappet

انباشتگاه غذا Larder

نوار کنار تارک Lateral crown stripe

نوار کنار گلو Lateral throat stripe

توکای خندان Laughingthrush

لبه جلویی بال Leading edge of wing

پرنده برگی Leaf bird

پاها Legs

بیرون زدگی پا از دم Legs exceeding tail

{در زمان پرواز} (when stretched in flight)

پرهای پا Leg feathers

آوردگاه Lek

پهنه نبرد Lek arena

دسته نرهای رقیب (دسته هماوردها) Lek size

قلمرو نبرد Lek territory

نبرد جفت­یابی Lekking (=Lek mating)

گونه با نبرد جفت­یابی Lekking species

پوشپرهای کوچک (روی بال) Lesser coverts

سپید گرایی  Leucism

(در دو حالت: بخشی از بدن سفید (ناقص) یا همه بخشهای بدن سفید (کامل)) {در هر دو حالت، رنگ چشمها طبیعی}

(in two forms: Partial leucistic or fully leucistic)

فهرست گونه های فردی Life list

گونه جدید فردی  Lifer

(گونه ای که اولین بار توسط پرنده نگر دیده می شود)

کم رنگ (روشن) Light

پاها پره دار  Lobbed

{پره پا متفاوت از پرده پا است. در پای پره دار، صفحه پوستی در کنار هر انگشت پا مانند پای کشیمها و چنگر}

بلندبالان (سیاه چشمان مانند شاهینها) Longwings

جلوی چشم {مانند سنگ چشم خاکستری دشتی} Lore

خط چشم تا نوک Lore-bar

مرغ عشق Lovebird

نیم نوک پایین، فرونوک Lower mandible

طوطی ماکائو Macaw

جلیقه (جُبِّه) Mantle

نوار گونه ای Malar stripe

نقاب {در کاکاییها، سنگ چشمها و برخی گونه ها} Mask

جفت یابی Mating

پوشپرهای میانی (روی بال) Median coverts

نوار میانی تارک Median crown stripe

سیاه گرایی Melanism

انگشت میانی پا Middle toe

پنجره میانی بال Midwing panel

مهاجر (کوچنده) Migrant

کوچ (مهاجرت) Migration

گذرگاه کوچ (مهاجرت) Migration flyway

لکه های سفید نوک بال {در کاکاییها} Mirror

تور پرنده گیری Mist net

اوباشگری Mobbing

پرنده مقلد Mocking bird

پرریزی Molt, molting

گونه تک سنخی Monotypic species

چنگر نوک سرخ Moorhen

گرایش رنگی Morph

ریخت شناسی Morphology

پرنده موشی Mousebird

نوار سبیل Moustachial stripe

سهره ریز Munia

ناخن Nail

پس سر Nape

لکه پس سر Nape patch

سوراخ بینی Nares

شیار بینی Nasal groove

کرک پر جوجگی Natal down

جعبه آشیانه ای Nest box

آشیانه سازی Nesting

جوجه آشیانه ای Nestling

دوره جوجه آشیانه ای  Nestling period (stage)

(جوجه بدون توانایی پرواز)

قوش شبگرد Nighthawk

بدون انگشت پشت پا No hind toe

پرستواقیانوسی Noddy

نامگذاری Nomenclature

سوراخ بینی Nostril

گودی درونی {در لبه شاهپرها} Notch

پوشش جوجه آوری Nuptial plumage

فندق شکن Nutcracker

پرهای بلند پس سری {در زمان جوجه آوری حواصیلها} Occipital plumes

چشم دروغین Ocellus

پرنده روغنی Oil bird

حلقه چشمی Orbital ring

پوست کنار چشم {در شاهینها} Orbital skin

شترمرغ Ostrich

بخش بیرونی شاهپرهای اولیه Outer primaries

انگشت بیرونی پا Outer toe

بخش بیرونی پر Outer vane/web

بخش بیرونی بال (از ناحیه خم بال تا انتهای بال) Outer wing

جغد کوچک Owlet

گاوبان Oxpecker

شاهپر اولیه شماره 1، 2، 3، ... P 1,2,3, …

پاشلک رنگین Painted snipe

روشن (کم رنگ) Pale

روشن (کم رنگ) Pallid

پرندگان بهشتی Paradise birds

بخشی از پا پرده دار Partial webbing

مهاجر گذری (عبوری) Passage migrant

کبوتر پیام رسان Passenger pigeon

برآمدگی یا قله (در سر پرندگان) Peaked (in head)

طاووس Peafowl

سازمان چیرگی پرکنی (نظام نوک زنی) Pecking order

نوار سینه ای Pectoral band

ریمه Pellet

نشیمنگاه  (یا نشستگاه) Perch

نشستن پرندگان {در یک نقطه به مدت کوتاه یا بلند}  Perching

ابلق (پیسه) Pied

شیر کبوتر Pigeon milk

ساده (یکدست) Plain

سرگردان دشتی Plains-wanderer

موزخوار Plantain-eater

پوشش (پروبال) Plumage

گونه چندسنخی (گونه دارای چند زیرگونه) Polytypic species

شبگرد آمریکایی Poor-will

کرک پر پودری Powder down feather

جوجه زودرس Precocial nestling

پرآرایی Preening

پیش شست Prehallux

شاهپرهای اولیه Primaries

بیرون زدگی شاهپرهای اولیه از دم {در زمان استراحت} Primaries exceeding tail (at rest)

لکه پای شاهپرهای اولیه Primary base patch

پوشپرهای اولیه Primary coverts

بیرون زدگی شاهپرهای اولیه Primary projection

{فاصله نوک شاهپرهای اولیه از لبه شاهپرهای سومی در حالت نشسته}

نوک شاهپرهای اولیه Primary tip

پنجره شاهپرهای اولیه Primary window

خروس برفی Ptarmigan

پوست پرزا Pteryla

اردکهای کنارآبچر Puddle ducks

پرنده پُفی Puffbird

جوجه (جوجه ها) Pullus (pulli)

مردمک Pupil

غاز کوتوله Pygmy Goose

قلم پر Quill

ساقه پر Rachis

نوک تیغی Razorbill

پرندگان بی پرواز Ratites

پس سر Rear

بهبود Recovery

پخش صدا Recall

ثبت کردن (فعل) Record (v.)

ثبت (رکورد) (اسم) Record (n.)

شاهپرهای دم Rectrices

سهره تاج سرخ Redpoll

رهاسازی Release

پرهای پروازی Remiges

شامل شاهپرهای اولیه (نخستین)، ثانویه (دومی) و سومی

Including primaries, secondaries, tertials

یادآور Reminiscent

شترمرغ آمریکای جنوبی Rhea

دهانی (کنار چاک نوک) Rictal

موپر دهانی  Rictal bristle

لکه دهانی (در بوچانگاها) Rictal spot (in Drongos)

دور، لبه، کناره Rim

حلقه Ring

حلقه گذاری Ringing

بازیابی حلقه Ringing recovery

راه دوک Roadrunner

سینه سرخ Robin

جایگاه شبگذرانی Roosting site

سیخ کردن پر Rouse

یال Ruff

دمگاه Rump

لکه دمگاه Rump patch

شاهپر ثانویه شماره 1، 2، 3، ... S1,2,3, …

سُخمه (پشت و بال) Saddle

دارمَک Sapsucker

اردکهای ماهیخوار (نوک اره ای) Saw-billed ducks

چینش پولکها (در پوشپرها) Scaling

کمان شانه ای Scapular crescent

پرهای شانه ای {پرهای بین بال و بدن} Scapulars

لاشه خوار Scavenger

دم چتری Scrub Robin

اردکهای دریایی Sea ducks

شاهپرهای ثانویه Secondaries

پنجره شاهپرهای ثانویه Secondary panel

پرنده بایگان (منشی) Secretary bird

سهره دانه Seed Finch

دانه خوار Seedeater

جنس (نر، ماده و نابالغ) Sex

تعیین جنسیت {اعم از نر، ماده و نابالغ} Sexing

دوشکلی جنسی Sexual dimorphism

ساقه پر Shaft

باکلان تاجدار Shag

شانه Shoulder

تصویر سایه پرندگان (در طراحی پرندگان) Shadow bird image

باکلان تاجدار Shag

اردک­های غازنما Shelducks

درخشان Shining

کفش نوک Shoebill

پرندگان کرانه (ساحلی) Shorebirds

کوتاه بالان (زردچشمان مانند قوشها) Shortwings

تصویر ضدنور- حالت ضد نور (در عکاسی) Silhouette

سایه نما Silhouette

نوک سیمین Silverbill

لاغر {برای جثه}- نازک {برای نوک} Slim

کبک برفی Snowcock

بال اوج گیری Soar, Soaring

دم چتری Scrub Robin

آواز Song

آینه بالی {دراردکها} Speculum

شکارگر عنکبوت Spiderhunter

شکاف ابرویی Split supercilium

خالدار Spotted

چینش خالها {در روتنه} Spotting (on upperparts)

دُم بازشده Spread tail

سیخک (در پشت پا یا در بال) Spur

ایستگاه مهاجرتی Staging areas

شیرجه (در شاهینها) Stoop

چینش خطوط طولی Streaking

خطوط طولی، راه راه طولی Streaks

نوار طولی Stripe

نیمه بالغ {در پرندگان دارای سن بلوغ زیاد} Subadult

نوار کنار سبیل Submoustachial stripe

نوار پیش انتهایی Subterminal band

پرنده شکری Sugarbird

پوشش (پروبال) تابستانه Summer plumage

شهدخوار Sunbird

آفتاب گیری Sun-bathing (Sunning)

نوار ابرویی Supercilium

طاووسک Swamphen

ماهیچه سوتک Syringal muscle

سوتک Syrinx

نشانه Tag

نشانه گذاری Tagging

دم Tail

نوار انتهای دم Tail band

شکاف دم Tail-dipping

طاووسک تاکاهه Takahe

پنجه در پنجه Talon-grappling

چنگالها Talons

قلم پا Tarsus

پوشپر (پوشپرها) Tectrix (Tectrices)

نوار انتهایی (دم یا بال) Terminal band

قلمرو Territory

شاهپرهای سومی {مانند اردکها} Tertials

چاخ لق Thick-knee

ران Thigh

پلک سوم Third eyelid

باسترک Thrasher

گلو Throat

ساق پا Tibia

تینامو Tinamou

رگه Tinge

پرنده بندزن Tinkerbird

تُک Tip of bill

چرخ ریسک موشی Titmouse

انگشت پا  Toe

لبه کناری نوک Tomia

پرده کامل پا Totipalmate

توکان Toucan

گنجشک آمریکایی Towhee

نای Trachea

لبه پشتی بال Trailing edge of wing

شلوار یا شلوارک Trousers

شلوار (پرهای بلند روی ساق و قلم پا در عقابها) و شلوارک (پرهای بلند روی ساق پا در سنقرها، سارگپه ها و قوشها)

شیپورزن Trumpeter

پرنده جو Twitcher

انواع گروه پرندگان Types of bird groups

(انبوه، گروه، گله، اجتماع، دسته)

(colony, company, flock, parliament, party)

انواع رنگ Types of colour

(درخشان، براق، تازه، ساده (یکدست)، پُررنگ (تیره)، مات، پخشیده، رقیق (کم رنگ)، کم رنگ (روشن)، روشن (کم رنگ)، روشن (کم رنگ)، رنگ پریده، پوشش کهنه، رنگ شسته، ته مایه و مایل به رنگ ...)

(Shining, Glossy, Fresh, Plain, Dark, Dull, Diffused, Diluted, Light, Pale, Pallid, Faded, Worn, Washed, Hint, ...-ish)

انواع اردک Types of ducks

اردکهای کنارآبچر، اردکهای شناگر (غواص) و اردکهای ماهیخوار

Dabbling (Puddle) ducks, Diving ducks, Saw-billed ducks

انواع شکل تخم Types of egg shape

(بیضی، نیمه بیضی، تخم مرغی، گلابی شکل، کروی، دوسو مقعر)

(Elliptical, subelliptical, oval, Pyriform, spherical, biconical)

انواع موقعیت انگشتان پا Types of finger positions

(همه انگشتان در جلو، سه انگشت در جلو، سه انگشت نیم چسبان در جلو، انگشتان متقارن (1 و2 در پشت پا) و انگشتان نامتقارن (1و4 در پشت پا))

(Pamprodactyl, Anisodactyl, Syndactyl, Heterodactyl & Zygodactyl)

انواع گونه مهاجر Types of migrant species

(تابستانه، عبوری، زمستانه، مقطعی و ارتفاعی)

(summer, passage, winter, partial, altitudinal)

انواع کوچ (مهاجرت) Types of migration

(کرانه ای، پیش مهاجرتی، سرگردان)

(Pelagic, premigratory, vagrant)

انواع کوچ (مهاجرت) Types of migration

(کوچ رفت و برگشتی، کوچ دیرین جایی (سگ­پایی)، کوچ پرشی (قورباغه ای)، کوچ زنجیره­ای، کوچ کانونی (دگرجا-همجایی)، کوچ ارتفاعی)

(Loop, Dog-leg, leap-frog, Chain, Telescopic, Vertical)

نمونه ای Typic

شکل نمونه وار (عادی) Typical form

زیرتنه، بخشهای زیرین بدن Underparts

زیرِدُم Undertail

پوشپرهای زیرِدُم Undertail coverts

زیر بال (بخش زیرین بال) Underwing

نیم نوک بالا، فرانوک Upper mandible

روتنه، بخشهای رویی بدن Upperparts

روی شاهپرهای دم Uppertail

دمگاه (پوشپرهای روی دم) Uppertail coverts

روی بال (بخش رویی بال) Upperwing

پهنه ی پر Vane

تُهیگاه (زیرِدم) Vent

موپر Vibrissae

آوای پرندگان (شامل صدا و آواز) Voice (call & song)

آواسازی Vocalization

پرندگان کنارآبزی Waders

رنگ شُسته Washed

آب تنی Water bathing

پرندگان آبزی Waterfowl

پرندگان آبزی Waterbirds

خروس آبی Watercock

طاووسک سفید Waterhen

پوست گونه (پوست کنار نوک) Wattle

نوک لاکی Waxbill

بافنده Weaver

پرده انگشتان پا Web

پاهای پرده دار {پرده پوستی کامل بین انگشتان} Webbed foot

لکه سفید شاهپرهای اولیه White primary flash

پرندگان آبزی Wildfowls

پرنده بیوه Widowbird

خط بالی Wing bar

فرمول بالی Wing formula

چینش خطوط (زیر بال) Wing lining

بال زدن Wingbeat

فاصله دوسربال Wingspan

پوشش (پروبال) زمستانه Winter plumage

پوشش کهنه Worn plumage

مچ Wrist

ویرگول مچی Wrist comma

جوان Young

*****

نظرات  (۰)

هیچ نظری هنوز ثبت نشده است

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی