پایدارسازی نام عمومی برای کاکایی اقیانوسی
پایدارسازی نام عمومی برای کاکایی اقیانوسی
Stabilization of Persian name of Skuas and Jaegers
گروهی از پرندگان ایران، «کاکاییاقیانوسی» یا «اسکوآ» هستند که در زبان انگلیسی با دو نام Skua و Jaeger و در سردۀ Stercorarius قرار دارند. نام فارسی این گروه به شکل آوانگاری نام انگلیسی «اسکوآ» بود (اسکات و همکاران 1354، فیروز 1379، کابلی و همکاران 1395). اما از دهۀ 1380، به شکل «کاکایی اقیانوسی» پدیدار شد (منصوری 1379، ادهمی 1384) و در منابع پسین دیگر نیز به کار رفت (منصوری 1387، 1393، مبصر 1395). در برخی منابع نیز به صورت ترکیبی آمده بود، مانند اسکوآ (کاکاییاقیانوسی (خالقیزاده و همکاران 1396) یا کاکاییاقیانوسی (اسکوآ) (اسکات و ادهمی 2006).
در اسفند 1398، پس از نظرخواهی از اعضای کمیتۀ ثبت پرندگان ایران، اولویت یافتن نام «کاکاییاقیانوسی» مورد پذیرش قرار گرفت و از آن پس در فهرستهای پرندگان ایران به کار رفت.
نیاز به یادآوری است که نام ترکیبی «کاکاییاقیانوسی» معادل تکواژۀ انگلیسی Skua و Jaeger است که به صورت یک واژۀ با ترکیب یک نام و یک واژه است که با نیمفاصله نوشته میشود، چرا که نوعی کاکایی که در اقیانوس باشد نیست، بلکه از آن برای ساخت این نام بهرهگیری شده است.
اکنون پس از گذشت شش سال از کاربرد و رواج گسترده این نام در میان پرندهنگران، میتوان به آسانی نام دوم این گونه را حذف کرد و به طور سادهتر نام «کاکاییاقیانوسی» را به کار برد. بر همین اساس، ازین پس نام فارسی این گونه در فهرستهای پرندگان ایران، به شکل کوتاهتر « کاکاییاقیانوسی» خواهد آمد.
کاکاییاقیانوسی قطبی
Parasitic Jaeger
Stercorarius parasiticus
کاکاییاقیانوسی دمدراز
Long-tailed Jaeger
Stercorarius longicaudus
کاکاییاقیانوسی دمپیچ
Pomarine Jaeger
Stercorarius pomarinus
کاکاییاقیانوسی قهوهای
Brown Skua
Stercorarius antarcticus
منابع
ادهمی، علی (۱۳۸۴). دانشنامه پرندگان. بنیاد دانشنامۀ بزرگ فارسی، ۲۲۹ ص.
اسکات، درک، علی ادهمی میرحسینی و حسین مروج همدانی (1354). پرندگان ایران. سازمان حفاظت محیط زیست، 404 ص.
فیروز، اسکندر (۱۳۷۹). مهرهداران ایران. مرکز نشر دانشگاهی، ۴۹۱ ص.
کابلی، محمد، منصور علی آبادیان، محمد توحیدیفر، علیرضا هاشمی، سید بابک موسوی و کیس رزلار (1395). اطلس پرندگان ایران. سازمان حفاظت محیط زیست، 620 ص.
مبصر، فرید (1395). راهنمای میدانی پرندگان ایران. انتشار شخصی، 255 ص.
منصوری، جمشید (1379). راهنمای پرندگان ایران. نشر ذهنآویز، 490 ص.
منصوری، جمشید (1387). راهنمای پرندگان ایران. نشر فرزانه، 513 ص.
منصوری، جمشید (1392). راهنمای پرندگان ایران. نشر فرزانه، 517 ص.
Khaleghizadeh A., Roselaar C., Scott D.A. Tohidifar M., Mlikovsky J., Blair M. & Kvartalnov P. (2017). Birds of Iran: Annotated checklist of the bird species and subspecies. Iran-Shenasi Publishing, 474 pp.
Scott, D. & Adhami A. (2006). An updated checklist of the Birds of Iran. Podoces, 1(1/2): 1-16
-----
